Wij hebben kunnen vernemen dat de wisselkoers is gedaald naar rond de SRD 10 voor de Amerikaanse dollar. Waarom is de wisselkoers gedaald? Om te beginnen, vraag en aanbod weer. Op dit moment is er plotseling een groot aanbod van Amerikaanse dollars op de markt gekomen. Dit aanbod is een gevolg van de plotseling aangekondigde Wet controle valutakantorenverkeer en transactie, die het hele land op dit moment bezighoudt. En zoals u weet, hoe groter het aanbod op de markt, hoe lager de prijs (de wisselkoers is een prijs voor de Amerikaanse dollar). Maar waarom is er plotseling zoveel aanbod van de Amerikaanse dollar gekomen op de markt?
De chaos is compleet
De regering heeft aangekondigd dat de wisselkoers rond de SRD 7,52 zal worden voor de Amerikaanse dollar. Dan horen wij weer dat de koers SRD 5,85 zal zijn. Vervolgens horen wij weer dat het 8,85 zal zijn. Als u weet dat u op dit moment de wisselkoers boven de SRD 10 is en dat het de volgende week 5,85, 7,52 of 8,85 wordt, wat gaat u doen? Juist, u gaat het nu al inwisselen.
Stel, u wilt volgende week een auto kopen en u vermoed dat de prijs van die auto bepaald zal worden op basis van een wisselkoers van SRD 7,52. Wat gaat u doen? U zult de dollar nu snel inwisselen voor een koers van boven de SRD 10 en volgende week zult u de auto kopen voor een koers van rond de SRD 7,52.
Voorbeeld
U wilt een auto kopen en u heeft op dit moment US$ 5.000. U gaat die nu inwisselen voor SRD 11. U krijgt dan SRD 55.000 ervoor terug. U gaat volgende week een auto kopen van US$ 5.000 en u betaalt er SRD 37.600 ervoor (koers 7,52). U houdt dan SRD 17.400 over. Dat is de koerswinst voor u. Wie wil die winst nou niet?
In dit voorbeeld kan het ook zo zijn, dat men nu ongeveer US$ 3.418 gaat wisselen tegen een koers van 11, want volgende week kunnen ze een auto van US$ 5.000 ervoor terugkopen. Deze trend is nu gaande en niks anders. Door deze trend is er op dit moment plotseling een groot aanbod van dollars ontstaan op de markt, waardoor de wisselkoers gedaald is. Zal dit groot aanbod altijd blijven? Neen, het is dus tijdelijk. De daling van de wisselkoers is dus ook tijdelijk.
Nadat de wisselkoers officieel SRD 7,52 zal zijn geworden, zullen importeurs van basisgoederen hun dollars bij de banken kunnen kopen voor SRD 7,52. De vraag is nog of die dollars voldoende beschikbaar zullen zijn. De importeurs van andere goederen, dus goederen die geen basisgoederen zijn, zullen hun dollars ook bij de banken moeten kopen. Echter zal de voorrang gegeven worden aan de importeurs van basisgoederen (Chotelal bijvoorbeeld).
De importeurs en exporteurs die hun dollars willen verkopen, zullen die aan de banken of cambio’s moeten verkopen, maar indien zij weer willen kopen voor hun importen, moeten zij bedelen bij de bank. Zij moeten dan maar hopen dat zij de dollars kunnen kopen bij de banken. Als de importeurs van andere goederen hun dollars niet bij de banken zullen kunnen kopen, dan zullen zij het ergens anders gaan zoeken. Zij zullen hun dollars buiten de banken om, willen kopen.
Ook zij willen kunnen leven met hun business. Zij creëren dan een vraag. Zij zullen de mensen lokken met een hogere wisselkoers dan die van de cambio’s of banken. De markt zal inspelen op die vraag en iedereen (ook NDP’ers) zal tegen de hogere wisselkoers willen verkopen. Dat aanbod op de zwarte markt zal ook klein blijven uit vrees dat men gepakt wordt. De wisselkoers zal weer stijgen (aanbod wordt kleiner dan vraag). Er zal dan er een zwarte markt ontstaan, zoals wij die in de jaren tachtig en negentig ook hadden, ondanks harde maatregelen van toen ook. De cambio’s zullen minder dollars kunnen kopen, want men zal niet meer verkopen aan de cambio’s. De banken zullen heel weinig dollars krijgen van de cambio’s, waardoor de import van basisgoederen ook in gevaar komt.
Als de importeurs de dollars niet kunnen kopen bij de banken of op de zwarte markt, gaan ze niet kunnen importeren. Dan zal er een schaarste ontstaan van goederen. De schaarste van de jaren tachtig zal weer een feit zijn. U zult weer soft drinken uit een plastic zak met een rietje, zoals in de jaren tachtig.
Geen enkele maatregel had in de jaren tachtig de zwarte markt kunnen indammen. Dat is toen niet gelukt en dat zal nu ook niet lukken. Men leert niet uit het verleden. Gevolg? De straatslogan van de jaren tachtig: “Wissele mammie, wissele, wissele …”.
Sunil Sookhlall & Kries Mahabier